Aanbeveling

September 2024 begon ik als waarnemend burgemeester van de gemeente Zaltbommel. Met veel plezier ontdek ik hier steeds meer en leer ik de gemeente beter kennen. Door deze ontdekkingstocht hoor en zie ik dat er in de dorpen en de stad veel initiatieven en diverse culturele activiteiten zijn om samen van te genieten
Eén van die initiatieven is de Mätthaus Passion in de Sint-Maartenskerk. Ook wel genoemd dé Matthäus Passion van Rivierenland. Een jarenlange traditie laat zien dat deze Mätthaus Passion een begrip in Zaltbommel en omstreken is en voor velen een muzikaal hoogtepunt.

Ik houd van tradities en ik houd van muziek. Een mooie combinatie om mij in te zetten dat de jaarlijkse traditie blijft van een Mätthaus Passion in de prachtige Sint-Maartenskerk. Het maakt mij trots dat ik hiervan ambassadeur mag zijn.

In juni 2024 ben ik geïnstalleerd als burgemeester van de gemeente Maasdriel. Traditiegetrouw staat in de Bommelerwaard in april de Matthäus Passion op het programma. In 2025 ben ik daar zeker bij.
In november werd ik door de Stichting Matthäus Passion Zaltbommel gevraagd om zitting te nemen in het comité van aanbeveling. Zonder enige aarzeling heb ik volmondig “ja” gezegd om als ambassadeur een bescheiden bijdrage te leveren aan deze bijzondere traditie.

Wat de Matthäus zo bijzonder maakt, is de kracht om je diep te raken. Het vertelt een intens verhaal dat nog steeds aanspreekt. Want of je nu gelovig of niet gelovig bent, het verhaal goed kent of niet, of je veel of weinig weet over de muziek, de Matthäus zit vol menselijke en emotionele thema’s die iedereen herkent. Iedereen kan geraakt worden door de enorme zeggingskracht van dit meesterwerk. Ik kijk ernaar uit om dit bijzonder muziekstuk te gaan beleven in de prachtige Sint-Maartenskerk in Zaltbommel. Een van de vele pareltjes in onze Bommelerwaard.

Het is alweer jaren geleden dat ik voor het eerst een uitvoering van de wereldberoemde passiemuziek van Johann Sebastian Bach meemaakte in het Concertgebouw in Amsterdam. De emotionele lading ervan maakte indruk op me. En ik werd ik me bewust van het bijzondere effect van een live uitvoering. Die is niet te vergelijken met het beluisteren van muziek thuis op de bank. Ik vind het daarom belangrijk dat de inwoners van de regio Rivierenland dit prachtige concert in hun eigen omgeving kunnen beleven. De Sint-Maartenskerk in Zaltbommel biedt hiervoor een uitstekende ambiance.

Naast de muzikale en culturele betekenis van de Matthäus Passion gaat het voor mij zeker ook om de inhoudelijke boodschap. Vanuit mijn christelijke levensovertuiging kan ik zeggen dat de teksten me iedere keer weer diep raken. Ik vind het zo knap dat Bach tussen citaten uit het Bijbelverhaal over het lijden en sterven van Jezus liederen opnam die aansluiten op de kernboodschap.

Als burgemeester van de mooie gemeente West Betuwe kom ik regelmatig in aanraking met inwoners die hun hart in de muziek leggen. Ik vind het mooi om te zien hoe verbindend dit iedere keer werkt. Muziek is echt een verrijking voor onze samenleving. Het is een eer om ambassadeur te mogen zijn van deze stichting. En ik hoop dat we veel mensen in onze regio kunnen inspireren om in Zaltbommel te komen luisteren en genieten van dit bijzondere concert.

Een leven zonder de Matthäus Passion kan ik me eigenlijk niet voorstellen. De Matthäus Passion, dat waren de koralen die mijn moeder en mijn oma zongen tijdens het afwassen en die ik als kind al kon mee neuriën. De Matthäus Passion, dat was later op Palmzondag voor de radio heel lang zitten luisteren met tekstboek of partituur erbij. De Matthäus Passion, dat was op Goede Vrijdag op TV kijken naar de uitvoering in Naarden o.l.v. Charles de Wolff en het residentieorkest waarin mijn oom hobo speelde.

De eerste Matthäus Passion die ik live mocht meemaken was destijds meteen de laatste in de Sint Maartenskerk. Dat was in 1964, ik was 9 jaar. Mijn moeder zong in Dameskoor Excelsior en ik mocht samen met mijn oma tot de pauze komen luisteren. Het maakte een enorme indruk op me en de kopie van de tekening die ik toen als kind maakte van het hele gebeuren ligt nog steeds in de oude partituur van mijn oma die ik jaarlijks meeneem.

Sinds 1987 ga ik weer elk jaar met familie naar de Matthäus Passion in onze eigen mooie Sint-Maartenskerk. Omdat ik een bepaalde plaats wil hebben sta ik soms al anderhalf uur van tevoren bij de deur te wachten. Dat hebben we er graag voor over. Het is meteen een soort familiereünie. Na afloop zorg ik voor een (warm!!) soupertje bij de open haard en dan bespreken we samen de uitvoering en de solisten. We maken notities in telegramstijl. Zo heb ik “recensies” sinds 1991. Ik hoop dat ik ook de volgende keer weer kan schrijven: een prachtige uitvoering, zeer doorleefd!” Kijk naar de herinneringen van Paulette’s eerste Matthäus Passion in dit filmpje tevens biedt dit een impressie van de uitvoering van de Matthäus Passion van Rivierenland in Zaltbommel.

De eerste keer dat ik de Matthäus hoorde was ik elf jaar oud en mocht met mijn grootvader mee naar Naarden!
Die uitvoering duurde toen nog een hele dag en Anton van der Horst maakte er destijds een superromantisch drama van. Maar ik was direct gegrepen! Had nog nooit zoiets magistraals meegemaakt. Al waren de gezangen van de evangelist onbegrijpelijk en de aria’s behoorlijk lang, omdat ze herhaald werden, de koren en koralen waren voor mij hemelse muziek!
Gelukkig mocht ik vanaf dat moment jaarlijks de Matthäus meemaken in Naarden.
Een aantal jaren later – getrouwd en net bevallen van ons eerste kind – was er een uitvoering in het Circustheater in Scheveningen o.l.v. Nicolaus Harnoncourt, voor ons een onbekende dirigent. En toen geschiede het wonder. Ik zat werkelijk aan mijn stoel genageld, wist niet wat ik hoorde. Dubbele koren, mannen met vrouwenstemmen, alles transparant, je kon alle muzikale lijnen volgen. Niks geen overdreven dramatiek. De muziek sprak voor zichzelf. Werkelijk het tweede hoogtepunt qua beleving van de Matthäus en sindsdien niet meer uit mijn leven weg te denken.
Wat ik ook opvallend vind, is dat ook de waardering steeds groter en dieper wordt.
Aanvankelijk vond ik de koren en de koralen het mooiste, later kwamen de aria’s daarvoor in de plaats. Terwijl ik nu vaak het meest ontroert raak van de evangelist.
Waarschijnlijk val ik in mijn volgende fase, zodra ik de eerste basnoten hoor en van het openingskoor al in katzwijm lig.
 
De Matthäus Passion is een enorme verrijking van mijn leven en ik wens iedereen toe dat hij of zij met deze muziek in aanraking komt.
 
Vele jaren heb ik met bijzonder veel genoegen mijn steentje bijgedragen in het organiseren van dit prachtige werk en ik ben er trots op dat Zaltbommel nog steeds deze jaarlijkse uitvoering tot stand kan brengen!

Als kind uit een muzikaal gezin speelde en speelt muziek altijd al een rol in mijn leven. Zelf speel ik van kinds af aan piano en ook met de Matthäus Passion maakte ik op jonge leeftijd al kennis. Voor mij hoort het erbij en ik heb reeds vele uitvoeringen meegemaakt. Meestal in Utrecht, maar ook al eens in Leiden. Nog nooit in Zaltbommel overigens.

Toen ik als burgemeester aantrad in Zaltbommel en de Stichting Matthäus Passion Zaltbommel mij vroeg of ik zitting wilde nemen in het comité van aanbeveling, aarzelde ik geen seconde. Ik vind het bijzonder dat het hier in de Bommelerwaard inmiddels een traditie is, waarmee velen kennis kunnen maken. Om dit in ere te houden, draag ik graag mijn steentje bij en ben ik ontzettend benieuwd hoe de Matthäus Passion in de mooie Sint-Maartenskerk gaat zijn.

De Matthäus Passion is voor mij een indrukwekkend muziekstuk en elk jaar bezoek ik trouw uitvoeringen ervan, zelfs in het buitenland. De Matthäus is een rode draad in mijn leven. Als burgemeester van Naarden was ik natuurlijk nauw betrokken bij de uitvoering en tijdens mijn burgemeesterschap te Groningen heb ik het meesterwerk van Bach ook daar naar de stad gehaald.” Peter Rehwinkel was erg onder de indruk van de uitvoeringen in de sfeervolle Sint-Maartenskerk. “Vooral de uitvoering in 2019 vond ik erg spannend met de andere bezetting door alles door alleen solisten te laten zingen. het was fantastisch! Ondanks het feit dat ik geen burgemeester in Zaltbommel ben, maar tegenwoordig in Bergen in Noord-Holland, blijf ik toch graag ambassadeur van de Matthäus Passion in Zaltbommel. Deze ‘Matthaus Passion van het Zuiden’ blijf ik met veel plezier promoten.”

Kijk hier waarom Peter Rehwinkel zich destijds en nog steeds verheugd op de Matthäus Passion uitvoering in Zaltbommel.